Migraine en duizeligheid: de verborgen connectie

Migraine duizeligheid: de vorm die veel mensen missen
Het verband tussen migraine en duizeligheid wordt vaak gemist. Je staat op uit bed en de kamer draait om je heen. Of je loopt door de supermarkt en voelt je plotseling onzeker op je benen. En dan herken je het: duizeligheid. Maar je hebt geen migraine, of wacht, heb je dat wel?
Ja. Je hebt waarschijnlijk vestibulaire migraine, een vorm van migraine waarbij duizeligheid het voornaamste symptoom is, niet (of naast) hoofdpijn. In Nederland hebben ongeveer 2,5 miljoen mensen migraine, en vestibulaire migraine is een van de meest onderdiagnostiseerde vormen.
Veel artsen (en veel patiënten) denken niet meteen aan migraine wanneer het om duizeligheid gaat. En dus maak je een tocht langs de huisarts (“Je bloedspiegel is normaal”), de KNO-arts (“Ik zie geen otitis”), en misschien de cardioloog (“Je hart is goed”). Maar zodra de juiste diagnose wordt gesteld, opent zich een wereld aan behandelmogelijkheden.
Wat is vestibulaire migraine precies?
Vestibulaire migraine is een vorm van migraine waarbij het evenwichtsorgaan in je oor betrokken is.
Je brein controleert je evenwicht via het vestibulaire systeem, een netwerk van zenuwen in je binnenoor dat signaleert waar je hoofd zich in de ruimte bevindt. Bij vestibulaire migraine raakt dit systeem overgevoelig, net als het geval is met andere migraine-symptomen.
Belangrijk: vestibulaire migraine hoeft niet gepaard te gaan met hoofdpijn. Veel mensen met vestibulaire migraine hebben alleen duizeligheid: geen pijn, geen misselijkheid, geen andere migraine-symptomen.
Dit maakt het heel moeilijk om te diagnosticeren.
De symptomen van vestibulaire migraine
Niet iedereen ervaart alle onderstaande symptomen, migraine is bij iedereen anders. De meest voorkomende klachten bij vestibulaire migraine zijn:
Draaiduizeligheid (vertigo)
Dit voelt alsof jij, de kamer, of beide tegelijk rond je as draaien. De wereld beweegt terwijl jij stilstaat (of omgekeerd). Dit kan licht tot ernstig zijn. Soms moet je gaan zitten omdat je bang bent te vallen.
Dit duurt meestal minuten tot uren, soms langer.
Onzekerheid bij lopen
Je voelt je instabiel op je benen, alsof je op een boot staat. Je evenwicht is verstoord.
Gevoeligheid voor beweging
Beweging verergert de duizeligheid. Dit kan alles zijn: je hoofd draaien, naar beneden kijken, zelfs je ogen snel bewegen. Veel mensen met vestibulaire migraine voelen zich beter als ze stilzitten.
Licht- en geluidsgevoeligheid
Net als bij reguliere migraine zijn mensen met vestibulaire migraine gevoelig voor prikkels. Fel licht en luid geluid kunnen de duizeligheid verergeren.
Misselijkheid
Veel mensen met vestibulaire migraine voelen zich misselijk, soms totdat ze overgeven. Dit kan erger zijn dan de duizeligheid zelf.
Brainfog en vermoeidheid
Je voelt je wazig, alsof je “niet helemaal aanwezig” bent. Na een aanval voelen veel mensen zich compleet uitgeput.
Hoe lang duurt het?
Vestibulaire migraine varieert sterk:
- Korte aanvallen: Minuten tot uren
- Lange aanvallen: Uren tot dagen
- Chronische vestibulaire migraine: Sommige mensen voelen zich maanden aaneensluitend min of meer duizelig
Waarom wordt migraine duizeligheid zo gemist?
Omdat duizeligheid zo veel oorzaken kan hebben (middenoorontsteking, lage bloeddruk, inneroorprobleem, angststoornis), denkt een arts niet altijd meteen aan migraine.
Ook omdat vestibulaire migraine niet altijd met hoofdpijn gepaard gaat. Dus je zegt: “Ik ben duizelig,” en de arts denkt niet aan migraine, omdat hij aanneemt dat migraine altijd hoofdpijn moet hebben.
Voeg hier aan toe dat veel patiënten zelf niet weten dat duizeligheid en migraine gerelateerd kunnen zijn, en het patroon wordt duidelijk: vestibulaire migraine is onderdiagnostiseerd. Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) is migraine een van de meest impactvolle chronische aandoeningen wereldwijd, en vestibulaire migraine wordt daarbinnen het vaakst gemist.
Hoe herken je vestibulaire migraine?
Diagnostische wegwijzers:
- Je hebt sinds jaren episoden van duizeligheid
- De duizeligheid volgt geen duidelijk seizoens- of situatiepatroon
- Je bent voorzichtiger geworden met beweging omdat je bang bent te vallen
- Beweging verergert de symptomen
- Je hebt ook andere migraine-gerelateerde symptomen: misselijkheid, gevoeligheid voor licht/geluid, brainfog
- De aanvallen zijn episodisch, ze komen en gaan
Als dit veel op jou lijkt, is het goed om je klachten met een neuroloog te bespreken. De diagnose vestibulaire migraine is, net als andere migrainediagnoses, volledig gebaseerd op het verhaal van de patiënt. Er bestaan geen bloedtests of scans voor.
Hoe verschilt vestibulaire migraine van andere oorzaken?
BPPV (Benigne Paroxismale Positievertigo)
Dit wordt het meest verward met vestibulaire migraine. BPPV is een los kristalletje in je binnenoor. Verschil: BPPV-symptomen treden op na hoofdbewegingen en duren seconden tot minuten. Vestibulaire migraine treedt op zonder duidelijke trigger en duurt uren tot dagen.
Lage bloeddruk
Verschil: Bij lage bloeddruk voel je je beter als je gaat liggen. Bij vestibulaire migraine maakt ligging niet uit.
Angststoornis
Mensen met agorafobie voelen zich soms duizelig in openbare ruimten. Verschil: Dit treedt op in specifieke situaties. Vestibulaire migraine treedt op ongeacht situatie.
Wat kun je doen bij migraine en duizeligheid?
Diagnostiek: Zorg dat je een juiste diagnose krijgt. Vraag naar verwijzing naar een neuroloog die vertrouwd is met migraine.
Preventieve medicatie: Net als andere migraine kan vestibulaire migraine worden voorkomen met medicatie. Dit kunnen klassieke preventiemedicijnen zijn (bijv. flunarizine of venlafaxine) tot CGRP-remmers.
Zelfzorg: Tijdens aanvallen: rust in het donker, vermijd beweging, drink voldoende.
Trigger-tracking: Houd een migraine-dagboek bij. Noteer wanneer de duizeligheid optreedt, hoe lang het duurt, en wat je verder voelde.
Je bent niet “gek” en het is niet psychisch
Veel mensen met vestibulaire migraine voelen zich niet geloofd om hun symptomen. Omdat het “onzichtbaar” is en omdat artsen het niet meteen herkennen, gaan mensen soms denken: “Dit zit tussen mijn oren” of “Dit is angst.”
Nee. Vestibulaire migraine is een echte neurologische aandoening. En daarvoor zijn er goede behandelingen.
Migraine duizeligheid beperkt je leven, maar het hoeft niet zo te blijven
Deze vorm van migraine kan je werkvermogen ernstig beperken, vooral als je werk beweging vereist. Het kan ook je sociale leven ingrijpend beperken. Veel mensen met vestibulaire migraine voelen zich geïsoleerd omdat ze zich niet veilig genoeg voelen om te gaan.
Maar met de juiste diagnose en behandeling kun je hier grip op krijgen.
Er is hoop
De meeste mensen krijgen pas na 20 jaar de migrainezorg die ze eigenlijk verdienen. Vestibulaire migraine wordt soms nog langer gemist. Maar zodra je de diagnose hebt, verandert alles. Er zijn behandelingen. Je kunt je leven terugnemen.
Heb jij episoden van duizeligheid die geen duidelijke oorzaak hebben? Doe de migrainetest of neem contact met ons op. Wij hebben ervaring met vestibulaire migraine en helpen je graag.
Veelgestelde vragen over migraine en duizeligheid
Wat is vestibulaire migraine?
Vestibulaire migraine is een vorm van migraine waarbij duizeligheid het voornaamste symptoom is. Het evenwichtsorgaan in het binnenoor raakt betrokken bij de migraineaanval, wat draaiduizeligheid, onzekerheid bij lopen en gevoeligheid voor beweging veroorzaakt.
Kun je migraine hebben met alleen duizeligheid?
Ja, bij vestibulaire migraine kan duizeligheid het enige symptoom zijn, zonder hoofdpijn, misselijkheid of andere klassieke migrainesymptomen. Dit maakt het extra lastig om te diagnosticeren.
Hoe verschilt vestibulaire migraine van BPPV?
Bij BPPV (een los kristalletje in het binnenoor) treden symptomen op na specifieke hoofdbewegingen en duren ze seconden tot minuten. Bij vestibulaire migraine treedt duizeligheid op zonder duidelijke trigger en duurt het uren tot dagen.
Is vestibulaire migraine behandelbaar?
Ja, vestibulaire migraine is behandelbaar met preventieve medicatie. Opties variëren van klassieke preventiemedicijnen tot moderne CGRP-remmers. The Migraine Clinic, de enige kliniek in Nederland gespecialiseerd in uitsluitend migraine, heeft ervaring met de behandeling van vestibulaire migraine.
Wanneer moet je naar een neuroloog met duizeligheid?
Als je regelmatig episoden van duizeligheid hebt zonder duidelijke oorzaak, vooral als je ook andere migrainesymptomen herkent. Neuroloog Dr. Hans Carpay van The Migraine Clinic benadrukt dat vestibulaire migraine onderdiagnostiseerd is en dat de juiste diagnose de deur opent naar effectieve behandeling.
Dit artikel is geschreven door het medisch team van The Migraine Clinic, de enige kliniek in Nederland gespecialiseerd in uitsluitend migraine, onder supervisie van neuroloog Dr. Hans Carpay.